شهرهای هوشمند
جهان ما دچار تحولاتی بی‌بدیلی شده است. افراد بیشتری در حال مهاجرت به شهرها هستند و نیاز به جوامع و شهرهای پایدار بیش از گذشته احساس می‌شود. ما اینجا قصد داریم تا به مفهوم شهرهای هوشمند بیشتر بپردازیم.

در سال ۱۸۰۰ تنها دو درصد از مردم در شهرها زندگی می‌کردند. در سال ۲۰۰۰ این مقدار به ۴۷ درصد رسیده است و انتظار می‌رود این مقدار تا سال ۲۰۵۰ به ۷۵ درصد برسد. نرخ شهری شدن در کشورهای در حال توسعه سریع‌تر از کشورهای توسعه یافته است.

نقشه زیر میزان توسعه شهری از سال ۲۰۱۴ تا ۲۰۳۰ را نشان می‌دهد.

چه چیز سبب توسعه شهری می‌شود؟

آسان نیست که بخواهیم علت دقیق رشد شهری را چه از لحاظ مساحت و چه از لحاظ جمعیتی مشخص کنیم. به عنوان مثال بر اساس مطالعات سال ۲۰۱۱، رشد تولید ناخالص ملی در چین و آمریکای شمالی بر اثر گسترش زمین شهری بیشتر شد اما در اروپا، هندوستان و بخشی از اروپا این مقدار بیشتر بستگی به رشد جمعیت شهری داشت.

باور عمومی این است که رشد شهری با بهبود اقتصاد، صنعتی شدن و چشم‌انداز اشتغال رابطه مستقیم دارد. سازمان ملل متحد نیز شهرها را به عنوان محرک اقتصادی و توسعه انسانی می‌داند و معتقد است که انبوهی از انسان‌ها، ایده‌ها، زیرساخت‌ها و منابع می‌تواند مانند آهنربایی سبب توسعه، جذب مهاجرین، شرکت‌های خصوصی، سرمایه‌گذاران و توسعه‌دهندگان شود.

در مقاله گاردین به تحلیل و مقایسه نقش توسعه شهری در توسعه اقتصادی آسیا و جنوب صحرای آفریقا می‌پردازد و به این نکنته اشاره خواهد کرد که رشد شهری نقشی بسیار پر رنگ‌تر در آسیا نسبت به جنوب صحرای آفریقا داشته است.

نیاز به طراحی منسجم شهری

افزایش هر روزه جمعیت شهری، منابع در دسترس را محدود ساخته و آلودگی نیز افزایش یافته است. طبق تحقیقات دکتر جان کلاس، چهار درصد از سطح جهان که شهرها را در خود جای داده مسئول ۷۰ درصد از تولید گازهای گلخانه‌ای جهان است.

اتکای ما به فناوری‌های دیجیتال و همینطور نیاز به کاهش گازهای گلخانه‌ای سبب شده تا به سمت «شهرهای هوشمند» برویم. این گونه شهرها از زیرساخت‌های دیجیتال به منظور افزایش دسترسی، سازگاری با محیط زیست، مصرف درست منابع و همینطور مدیریت شایسته افراد مقیم در شهرها بهره می‌برند.

شهرهای هوشمند چیستند؟

از آنجایی که تنظیم منابع مالی، طراحی و مدیریت شهرها پیچیده است، تعریف واحدی از «شهرهای هوشمند» وجود ندارد. با این وجود می‌توان گفت شهر هوشمند روندی‌ست که طی آن شهرهاو مناطق شهری کارآمدتر، سرزنده‌تر و سازگارتر با محیط‌زیست خواهند شد.

شهری را می‌توان هوشمند طلقی نمود که در آن بر افراد، سرمایه‌های اجتماعی، زیرساخت‌های توسعه پایدار و همینطور کیفیت زندگی سرمایه‌گذاری می‌شود و این شامل مدیریت بهینه منابع طبیعی از طریق مدیریت مشارکتی می‌شود.

تحقیقات دانشگاه هاروارد نشان داد که رابطه مستقیمی بین اقتصاد و توسعه شهری وجود دارد. شهرهایی که طبق قوانین مدون توسعه شهری را پشتیبانی می‌کنند بسیار بیشتر از دیگر شهرها دارای اقتصاد بهینه هستند.

رویکرد هوشمند به طراحی شهری بسته به شرایط از عوامل زیر برخوردار است:

  • بهره‌گیری از زیرساخت‌های کارآمد و هوشمند مانند شبکه هوشمند برق، مدیریت موثر پسماند و غیره
  • رویکردی سنجیده به یکپارچه‌سازی اطلاعات و فناوری ارتباطی که در خدمت زندگی شهری باشد.
  • طراحی شهری که قابل دسترسی و شهر محور باشد و تاکید زیادی بر مشارکت عمومی داشته باشد.
  • طراحی شهری تطبیقی که شهروندان موجود و همینطور جدید را در خود جای دهد. این طراحی شهری باید به طراحان اجازه دهد تا از تجارب خود بهره برده و مدلهای جدید بسازند.
  • شفافیت: جایی که شهروندان دسترسی آزادانه به اطلاعات مربوط به خدمات و موسسات شهری را داشته باشند.
  • تطبیق سیاست های فعال در سطح شهر ، که به مقامات شهر ابزاری برای اجرای برنامه های شهر هوشمند می دهد.

همانطور که اشاره کردیم عوامل مختلفی در توسعه شهرهای هوشمند دخیل هستند. در اکثر مدلهای توسعه شهری شش عامل زیر کم و بیش دیده می شوند:

  • شهروندان: در دسترس بودن آموزش مناسب ، یادگیری الکترونیکی با تأکید همه جانبه بر انسجام اجتماعی
  • تحرک: توجه به زیرساخت های حمل و نقل عمومی ، فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) و همینطور دسترسی به اینترنت عمومی
  • مدیریت: ارتقاء فناوری اطلاعات و ارتباطات در خدمات عمومی مانند رای گیری الکترونیکی ، حاکمیت الکترونیکی ، شفافیت عمومی
  • اقتصاد: حمایت دولت از کارآفرینی و خلاقیت از طریق ارتقاء مالی ، گسترش ICT در کسب‌و‌کارهای محلی
  • کیفیت زندگی: دسترسی به سلامت الکترونیکی و خدمات درمانی مؤثر

باوید کوهن ، استراتژیست شهری و آب و هوا ، این مسئله را حتی خلاصه‌تر کرده و مفهوم شهرهای هوشمند را به شش مؤلفه مجزا ، هر کدام با سه زیرمجاز تقسیم می‌کند: اقتصاد هوشمند ، محیط زیست هوشمند ، مدیریت هوشمند ، زندگی هوشمند ، حمل‌ونقل هوشمند ، و افراد باهوش. شرکت مشاوره فراست و سالیوان (که خود آنها هشت جزء را برای شهرهای هوشمند ضروری می دانند) پیش بینی می‌کند تا سال ۲۰۲۵ ، ۲۶ شهر در سراسر جهان به عنوان هوشمند طبقه بندی می شوند (یعنی داشتن پنج یا بیشتر از هشت معیار آنها) که نیمی از آنها در آمریکای شمالی و اروپا قرار دارند.

تحولات اخیر در طراحی شهر هوشمند

طرح‌های پیشنهادی مربوط به شهرهای هوشمند در مناطق مختلف در سراسر جهان مانند برزیل ، هند ، آمریکای شمالی شامل برخی از برنامه های ملی و بین المللی مربوط به ارتقاء شهرهای هوشمند در حال رشد است. یکی از شناخته شده‌ترین طرح‌ها ، اقدام اتحادیه اروپا (EU) در شهرهای هوشمند است که به عنوان “مشارکت نوآوری اروپا برای شهرهای هوشمند و جوامع هوشمند” نیز شناخته می شود. این طرح که در سال ۲۰۱۱ آغاز شد ، در حال حاضر بودجه ۹۵۹.۹۸۸ میلیون یورو (برای دوره ۲۰۱۴-۲۰۲۰) و برنامه های “مشارکت استراتژیک بین صنعت و شهرهای اروپا برای توسعه سیستم های شهری و زیرساخت های فردا” دارد.

این اقدام به دنبال پشتیبانی مالی و همچنین توصیه های استراتژیک به شهرهای اروپایی برای کمک به دستگاه های حاکم در تغییر شهر به سمت افق های به اصطلاح “هوشمندانه” است. رویکرد کلی و گسترده تر اتحادیه اروپا در جهت کارامدتر کردن شهرها در مصرف انرژی و همینطور سازگار ساختن آنها با شرایط اقلیمی ، در جهت اهداف زیر بنا شده است:

  • بهبود تحقیقات ، توسعه فناوری و نوآوری؛
  • بهبود دسترسی و همینطور کیفیت ICT
  • افزایش رقابت شرکت‌های کوچک و متوسط و بخش کشاورزی
  • حمایت از تغییر به سمت اقتصاد کم کربن در همه بخش ها
  • بهبود سازگاری با تغییرات آب و هوا ، پیشگیری از خطر و مدیریت آن
  • محافظت از محیط زیست و ارتقاء بهره‌وری منابع؛
  • ترویج حمل و نقل پایدار؛
  • ارتقاء اشتغال و حمایت از حمل‌و‌نقل نیروی کار؛
  • بهبود مشارکت اجتماعی و مبارزه با فقر
  • سرمایه‌گذاری در آموزش‌و‌پرورش، مهارت و یادگیری مادام‌العمر

یکی از مهمترین اهداف ابتکاری شهر هوشمند اتحادیه اروپا ، کاهش میزان انتشار گلخانه ای در سطح شهر تا سال ۲۰۲۰ به میزان ۴۰ درصد است. اجرای چنین هدفی نیاز به اقدامات دلیرانه در زمینه طراحی حمل و نقل و شبکه های انرژی و ساختمان‌ها دارد. این حرکت به طور خاص با پرداختن به هر یک از موارد بالا، اقدامات زیر را پیشنهاد می کند:

  • شبکه های انرژی: استفاده از زیست توده ، ژئوترمال (زمین گرمایی) و انرژی خورشیدی؛ استخدام سیستم های گرمایش و سرمایش هیبریدی؛ ارتقاء شبکه های هوشمند و اندازه گیری هوشمند
  • شبکه های حمل و نقل: استقرار حمل و نقل عمومی کم کربن ، مدیریت هوشمند ترافیک ، بهبود ارتباطات ، ارتقاء پیاده روی و دوچرخه سواری در صورت امکان
  • ساختمانها: توسعه ساختمانهای انتشار کربن صفر ، نوسازی ساختمان قدیمی با استانداردهای بالاتر بهره‌وری انرژی از طریق مواد عایق نوآورانه

مطالعه موردی شهر هوشمند: کپنهاگ ، دانمارک

طی ده سال گذشته ، کپنهاگ با داشتن چشم‌اندازی بلندپروازانه در توسعه هوشمند شهری ، به یک رهبر جنبش شهر هوشمند تبدیل شده است.

در مورد محیط زیست ، کپنهاگ برای خود اهداف والایی تعیین نموده است و برنامه های مناسبی برای تحقق آنها اجرا می‌کند. پایتخت دانمارک ، که دارای بیش از ۱.۲ میلیون نفر جمعیت است، تصمیم دارد تا سال ۲۰۲۵ به اولین پایتخت کربن صفر تبدیل شود. این شهر در حال انجام اقدامات زیر است:

  • ایجاد یک بنیاد اختصاص به منظور حمایت از پیشرفت‌های سازگار با محیط زیست در حوزه کیفیت آب
  • انرژی: کپنهاگ به دنبال جذب شرکت هایی است که به دنبال آزمایش فن‌آوری‌های پاک در یک شهر واقعی هستند.
  • مدیریت پسماند: تنها دو درصد زباله ها در دانمارک به محل دفن زباله ختم می شوند و اکثر آنها بازیافت می شوند.
  • گرمایش: ۸۰ درصد گرمای دانمارک از ایستگاه های برق می‌باشد و مابقی ناشی از سوزاندن زباله ، زیست توده و منابع تجدید پذیر است.
  • سیستم های حمل و نقل ، از جمله رویکردهای هوشمند به زیرساختهای دوچرخه سواری در شهر

بدون شک زیرساختهای دیجیتالی کپنهاگ حرکت آن را به سمت تبدیل شدن به شهری هوشمند تسهیل کرده است. پروژه چرخ کپنهاگ که توسط MIT SENSEable Lab و Ducati ساخته شده است ، پروژه ای است که دوچرخه های عادی را به دوچرخه‌های الکترونیکی هیبریدی تبدیل می‌کند که می‌تواننند در مورد آلودگی محلی ، ترافیک ، شرایط جاده گزارش ارائه دهند و حتی به کاربران امکان می دهد دوچرخه خود را با استفاده از تلفن های هوشمند خود قفل و باز کنند.

رویکرد شهر هوشمند کپنهاگ مبتنی بر دو استراتژی بسیار مهم است. اول آنکه از طریق برنامه‌ریزی دقیق ، شهر برای آزمایش های پایدار شهری سبز به یک آزمایشگاه زنده تبدیل شده است. ایجاد محله پایدار جدید Nordhavn نمونه ای کامل از این اقدام است. دوم ، نگرش “اشتراک گذاشتن یعنی ” از شهر ، همراه با باز بودنش نسبت به راه حل های دیجیتالی و فناوری پاک ، به آن اجازه داده است تا به مرکز توسعه پیشرفتهای جدید فناوری در زمینه طراحی شهر هوشمند تبدیل شود.

پاسخ دادن

لطفا نظر خود را وارد کنید
لطفا نام خود را اینجا وارد کنید